روغن ولک یا روغن امولسیون شونده، یکی از پرکاربردترین ترکیبات کنترل آفات در کشاورزی است که سالهاست برای مبارزه با آفاتی مانند پسیل، کنه، شپشک و شته استفاده میشود. با این حال، بسیاری از باغداران هنوز تفاوت روغن زمستانه و تابستانه، زمان صحیح مصرف و نحوه استفاده اصولی از این ترکیب را بهدرستی نمیدانند.
در بازار ایران معمولاً اصطلاح «روغن ولک» برای انواع روغنهای کشاورزی استفاده میشود؛ در حالی که نام فنی صحیح این محصولات، روغن امولسیون شونده است. امروزه علاوه بر روغنهای زمستانه رایج، نسل جدیدی از روغنهای تابستانه نیز تولید شدهاند که قابلیت استفاده در فصل رشد و روی برگ و میوه را دارند.
در این مقاله بهصورت کامل بررسی میکنیم:
- روغن ولک دقیقاً چیست؟
- تفاوت روغن تابستانه و زمستانه چیست؟
- روغن ولک برای چه آفاتی استفاده میشود؟
- بهترین زمان مصرف روغن چه موقع است؟
- نحوه مصرف صحیح روغن ولک چگونه است؟
- و روغن تابستانه چه مزایایی نسبت به روغنهای قدیمی دارد؟
فهرست مطالب
- روغن ولک یا روغن امولسیون شونده؟ کدام درست است؟
- روغن ولک زمستانه است یا تابستانه؟
- روغن ولک برای چیست و چگونه عمل میکند؟
- تفاوت روغن تابستانه و زمستانه
- روغن تابستانه آبگینه چیست؟
- کاربرد روغن ولک برای پسته، مرکبات و سایر محصولات
- زمان استفاده از روغن ولک
- نحوه مصرف روغن ولک
- نکات مهم در مصرف روغن ولک
- مزایای روغن تابستانه آبگینه
- جمعبندی
روغن ولک یا روغن امولسیون شونده؟ کدام درست است؟
اصطلاح «روغن ولک» در بازار کشاورزی ایران یک نام رایج و عمومی است؛ اما نام فنی و صحیح این محصول، روغن امولسیون شونده یا روغن معدنی امولسیون شونده میباشد.
در واقع واژه «ولک» در طول سالها بهقدری رایج شده که بسیاری از باغداران، تمام روغنهای کشاورزی را با این نام میشناسند؛ در حالی که از نظر علمی، این محصولات در گروه روغنهای امولسیون شونده قرار میگیرند.
امروزه این روغنها در دو گروه اصلی تولید میشوند:
- روغن زمستانه
- روغن تابستانه
هرکدام از این محصولات کاربرد، زمان مصرف و ویژگیهای متفاوتی دارند.
روغن ولک زمستانه است یا تابستانه؟
در گذشته وقتی از «روغن ولک» صحبت میشد، معمولاً منظور همان روغن زمستانه بود؛ محصولی که در فصل خواب گیاه و قبل از تورم جوانهها استفاده میشد.
اما امروزه نسل جدیدی از روغنهای امولسیون شونده با فرمولاسیون پیشرفته تولید شدهاند که قابلیت استفاده در فصل رشد، روی برگ و میوه را نیز دارند. این محصولات با عنوان روغن تابستانه شناخته میشوند.
روغن زمستانه به دلیل وجود ترکیبات اشباعنشده بیشتر، در دمای بالا و روی اندام سبز گیاه میتواند باعث گیاهسوزی شود؛ اما روغن تابستانه مدرن با خلوص بالاتر و فرمولاسیون بهینه، برای مصرف در زمان رشد گیاه طراحی شده است.
شرکت آبگینه شیمی آذربایجان به عنوان یکی از اولین و تخصصیترین تولیدکنندگان روغن تابستانه در ایران، این محصول را با فناوری دانشبنیان و مطابق استانداردهای FAO تولید و عرضه میکند.
روغن ولک برای چیست و چگونه عمل میکند؟
روغن امولسیون شونده یک آفتکش تماسی است که برای کنترل بسیاری از آفات مکنده و ریزاندام استفاده میشود.
مهمترین آفات هدف این روغنها عبارتاند از:
- پسیل پسته و گلابی
- انواع کنهها
- شپشکها
- شتهها
- سفیدبالک
- برخی بیماریهای قارچی مانند سفیدک پودری
مکانیسم اثر روغن عمدتاً فیزیکی است. روغن پس از محلولپاشی، لایهای نازک روی بدن آفت ایجاد کرده و منافذ تنفسی آن را مسدود میکند. این موضوع باعث اختلال در تبادل گازها و در نهایت مرگ آفت میشود.
مطالعات جدید نشان دادهاند که روغنهای مدرن علاوه بر خفگی، میتوانند باعث:
- اختلال در غشای سلولی
- خشک شدن بدن آفت
- اختلال عصبی
- کاهش تغذیه و تخمگذاری
نیز شوند.
روغنها بیشتر روی مراحل غیرمتحرک آفات مانند تخم، پوره و شپشکها مؤثر هستند و به همین دلیل آسیبی به دشمنان طبیعی وارد نمیکنند.
تفاوت روغن تابستانه و زمستانه
روغن زمستانه
- مناسب فصل خواب گیاه
- استفاده قبل از تورم جوانهها
- معمولاً همراه برخی حشرهکشها مصرف میشود
- امکان گیاهسوزی روی برگ و میوه دارد
- بیشتر برای کنترل آفات زمستانگذران استفاده میشود
روغن تابستانه
- قابل استفاده در فصل رشد
- مناسب زمان وجود برگ و میوه
- دارای خلوص بالاتر و ترکیبات بهینهتر
- بدون ایجاد گیاهسوزی در دز توصیهشده
- مناسب کنترل آفات فعال مانند پسیل، کنه، شپشک و شته
روغن تابستانه آبگینه چیست؟
روغن تابستانه آبگینه یک روغن امولسیون شونده تخصصی است که برای کنترل آفات مهم کشاورزی در فصل رشد طراحی شده است.
این محصول:
- مطابق استانداردهای FAO و CIPAC تولید میشود
- فاقد باقیمانده مضر روی محصولات کشاورزی است
- در کشاورزی ارگانیک قابل استفاده میباشد
- با اصول کشاورزی پایدار سازگار است
- در دز مصرف توصیهشده باعث گیاهسوزی نمیشود
فناوری تولید این محصول به عنوان محصول دانشبنیان ثبت شده و شرکت آبگینه شیمی از اولین و تخصصیترین تولیدکنندگان روغن تابستانه در ایران محسوب میشود.
کاربرد روغن ولک برای پسته، مرکبات و سایر محصولات
| محصول | آفت هدف | میزان مصرف |
|---|---|---|
| پسته و گلابی | پسیل | ۵ تا ۱۵ در هزار |
| سیب | کنه تارتن و کنه قرمز اروپایی | ۱۰ تا ۲۰ در هزار |
| مرکبات | بالشتک و برخی شپشکها | ۸ تا ۱۵ در هزار |
| مو | شپشک آردآلود | ۵ تا ۱۰ در هزار |
| انار و هستهداران | شته | ۵ تا ۱۵ در هزار |
| گیاهان گلخانهای | برخی آفات مکنده | ۵ تا ۲۰ در هزار |
همچنین این روغن در کنترل سفیدک پودری برخی صیفیجات و درختان میوه نیز کاربرد دارد.
زمان استفاده از روغن ولک
روغن زمستانه
معمولاً:
- قبل از تورم جوانهها
- در دوره خواب گیاه
- در مبارزات پیشبهاره
استفاده میشود.
روغن تابستانه
در فصل رشد و هنگام حضور برگ و میوه قابل استفاده است؛ البته باید:
- دمای هوا مناسب باشد
- گیاه تحت تنش نباشد
- زمان محلولپاشی بهدرستی انتخاب شود
بهترین زمان مصرف معمولاً عصر یا ساعات خنک روز است.
نحوه مصرف روغن ولک
برای تهیه محلول:
- ابتدا روغن را در ظرف جداگانه بریزید.
- مقدار کمی آب به آن اضافه کرده و مخلوط کنید.
- محلول اولیه را داخل مخزن سمپاش بریزید.
- سپس آب را به حجم نهایی برسانید.
- مخزن را کاملاً هم بزنید.
برای اثرگذاری بهتر:
- تمام سطح برگ، پشت برگ و شاخهها باید پوشش داده شوند.
- قطرات محلول باید ریز و یکنواخت باشند.
- استفاده از سمپاش مناسب اهمیت زیادی دارد.
نکات مهم در مصرف روغن ولک
- در هوای بسیار گرم یا بادی سمپاشی انجام نشود.
- روی گیاهان تحت تنش استفاده نشود.
- قبل از محلولپاشی، باغ آبیاری شود.
- با ترکیبات گوگردی و مسی مخلوط نشود.
- در رطوبت بسیار بالا یا هنگام بارندگی استفاده نشود.
- دمای مناسب مصرف حدود ۱۸ تا ۳۲ درجه سانتیگراد است.
- بهتر است مصرف با نظر کارشناس گیاهپزشکی انجام شود.
مزایای روغن تابستانه آبگینه
- مناسب برای کشاورزی ارگانیک
- فاقد باقیمانده خطرناک
- سازگار با محیط زیست
- کمخطر برای انسان و حیات وحش
- مناسب برنامههای مدیریت تلفیقی آفات (IPM)
- بدون گزارش مقاومت آفات
- قابل استفاده به تنهایی یا همراه برخی آفتکشها
- مناسب کنترل پسیل پسته، کنهها، شپشکها و شتهها
- مناسب باغات، گلخانهها و محصولات زراعی
